Na co zwrócić uwagę w umowie z biurem rachunkowym
Większość biur ma własny wzór umowy i podsyła go po wycenie. Wzór pisze biuro, więc chroni przede wszystkim biuro, i to jest normalne. Twoim zadaniem nie jest przepisanie umowy od zera, tylko sprawdzenie kilku miejsc, w których rozjeżdżają się oczekiwania. Właściciel firmy myśli zwykle, że płaci za „prowadzenie księgowości”. Biuro w umowie wylicza konkretne czynności, a wszystko, czego tam nie ma, jest płatne osobno albo w ogóle nie jest robione.
Pamiętaj też o jednej zasadzie, której umowa nie zmieni. Za podatki i deklaracje wobec urzędu skarbowego i ZUS odpowiada podatnik, czyli Ty. Biuro odpowiada wobec Ciebie na podstawie umowy i z niej możesz żądać zwrotu szkody. Dlatego zapisy o odpowiedzialności i ubezpieczeniu są w tej umowie najważniejsze.
10 zapisów do sprawdzenia przed podpisaniem
Tabela pokazuje, co powinno być w umowie, jak wygląda zapis słaby i jak wygląda zapis, o który warto poprosić.
| Zapis | Słaba wersja | Lepsza wersja |
|---|---|---|
| Zakres usług | „prowadzenie księgowości” | lista: księgi, VAT i JPK, deklaracje roczne, ZUS właściciela, kadry dla określonej liczby osób |
| Limit dokumentów | brak definicji dokumentu | co jest dokumentem (faktura, paragon, wyciąg, lista płac), limit i cena za każde kolejne 10 |
| Czynności płatne osobno | „według cennika biura” | cennik dołączony jako załącznik, ze stawkami za korekty, zaświadczenia, sprawozdanie, GUS |
| Terminy | brak | do kiedy dostarczasz dokumenty, do kiedy biuro podaje kwoty podatków i składek |
| Odpowiedzialność | „do wysokości jednego wynagrodzenia” | pełna szkoda z winy biura, ewentualnie limit nie niższy niż suma OC |
| Ubezpieczenie OC | brak | numer polisy, suma gwarancyjna, obowiązek odnawiania |
| Dane osobowe | brak | umowa powierzenia zgodna z art. 28 RODO jako załącznik |
| KSeF i dostępy | brak | kto nadaje biuru uprawnienia w KSeF, jaki zakres, kto pobiera faktury |
| Waloryzacja ceny | „biuro może zmienić cennik” | zmiana raz w roku, z wyprzedzeniem 30 dni i prawem wypowiedzenia |
| Wypowiedzenie i dokumenty | 3 miesiące, bez zasad wydania | 1 miesiąc, protokół przekazania, termin wydania, eksport danych |
Zakres usług i co jest płatne osobno
Najczęstszy spór po pół roku współpracy dotyczy czynności „spoza abonamentu”. Typowe pozycje dopłacane osobno to korekty deklaracji z winy klienta, sprawozdanie finansowe spółki, zaświadczenia do banku, sprawozdania do GUS, rozliczenie roczne właściciela, wnioski o dotacje i obsługa kontroli. Nie chodzi o to, żeby biuro robiło wszystko za darmo, tylko żebyś znał cenę przed pierwszym takim zdarzeniem. Poproś o cennik jako załącznik do umowy, a nie link do strony, którą biuro może zmienić w każdej chwili. Jak biura liczą abonament i dopłaty, pokazujemy w cenniku biur rachunkowych.
Limit dokumentów i definicja dokumentu
Umowa „do 50 dokumentów za 600 zł” znaczy co innego w każdym biurze. Jedno liczy każdą fakturę i każdy paragon, drugie liczy też pozycje wyciągu bankowego, trzecie nie liczy faktur kosztowych do 100 zł. Sklep internetowy z setkami drobnych wpłat może przekroczyć limit już w pierwszym miesiącu. Sprawdź, co jest dokumentem, czy liczy się średnia z kwartału, czy każdy miesiąc osobno, i ile kosztuje każde kolejne 10 pozycji.
Limit odpowiedzialności biura na przykładzie z liczbami
Wiele wzorów umów ogranicza odpowiedzialność biura do wysokości jednego albo trzech miesięcznych wynagrodzeń. Zobacz, co to znaczy w praktyce. Firma płaci biuru 450 zł netto miesięcznie. Biuro przez osiem miesięcy odlicza VAT z faktur za samochód osobowy w pełnej wysokości zamiast w połowie. Urząd skarbowy przy kontroli wylicza zaległość.
| Pozycja | Kwota, zł |
|---|---|
| Nienależnie odliczony VAT przez 8 miesięcy | 4 600 |
| Odsetki za zwłokę (przykładowo) | 380 |
| Koszt korekt i obsługi kontroli w biurze | 600 |
| Razem szkoda firmy | 5 580 |
| Limit z umowy: 1 wynagrodzenie | 450 |
| Limit z umowy: 3 wynagrodzenia | 1 350 |
| Limit równy sumie OC biura | pokrywa całą szkodę |
Sam VAT do zapłaty zwykle nie jest szkodą, bo i tak byś go zapłacił przy poprawnym rozliczeniu. Szkodą są odsetki, koszty korekt, a przy poważniejszych błędach kary i utracone ulgi. Przy limicie jednego wynagrodzenia biuro odda Ci 450 zł, nawet jeśli błąd był w całości po jego stronie. Dlatego poproś o odpowiedzialność za pełną szkodę z winy biura albo przynajmniej o limit równy sumie ubezpieczenia OC.
Ubezpieczenie OC biura rachunkowego
Biuro, które usługowo prowadzi księgi rachunkowe, musi mieć obowiązkowe ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej na podstawie ustawy o rachunkowości. Minimalna suma gwarancyjna z rozporządzenia Ministra Finansów to równowartość 10 000 euro na jedno zdarzenie, czyli przy dużej spółce niewiele. Zapytaj o numer polisy, sumę i to, czy obejmuje także kadry i płace. Dobre biura mają sumy kilkukrotnie wyższe niż minimum i podają je bez pytania. Jeśli biuro nie chce pokazać polisy, to sygnał, żeby szukać dalej.
Terminy dostarczania dokumentów i obowiązki firmy
Umowa działa w obie strony. Biuro zapisze, że odpowiada tylko za dokumenty dostarczone na czas, na przykład do 5. dnia następnego miesiąca, a za opóźnienia po Twojej stronie nie odpowiada. To uczciwe, ale wtedy biuro powinno zobowiązać się do podania kwot podatków i składek w określonym dniu, na przykład do 15., żebyś miał czas na przelew przed terminem ZUS i VAT.
Od czasu Krajowego Systemu e-Faktur część obiegu dzieje się bez Ciebie. Faktury zakupowe są w KSeF, a biuro może je pobierać samo, jeśli nadasz mu uprawnienia. Umowa powinna mówić, kto nadaje dostęp, jaki zakres dostaje biuro (tylko odczyt czy też wystawianie faktur) i jak dostęp zostanie cofnięty po rozstaniu. Więcej o zmianach w pracy z biurem po wejściu e-faktur piszemy w tekście KSeF a biuro rachunkowe.
Umowa powierzenia danych i identyfikacja klienta
Biuro przetwarza dane Twoich pracowników i kontrahentów, więc potrzebna jest umowa powierzenia przetwarzania danych osobowych zgodna z art. 28 RODO. Najlepiej jako załącznik do umowy głównej, z listą podmiotów, którym biuro dalej powierza dane (dostawca programu księgowego, chmura, firma kurierska do archiwum).
Biuro rachunkowe jest też instytucją obowiązaną w rozumieniu przepisów o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy. Przy podpisaniu umowy poprosi o dokument tożsamości, informację o beneficjencie rzeczywistym i czasem o źródło majątku. To nie nadgorliwość, tylko obowiązek ustawowy, i biuro, które go pomija, gorzej dba też o resztę procedur.
Wypowiedzenie umowy i wydanie dokumentów
Okres wypowiedzenia w umowach biur to zwykle od jednego do trzech miesięcy, liczony od końca miesiąca. Przy trzech miesiącach i rozliczeniu, które biuro kończy z opóźnieniem, płacisz za cztery albo pięć miesięcy obsługi, której już nie chcesz. Poproś o miesiąc i o zapis, że wypowiedzenie można wysłać mailem.
Drugi zapis to wydanie dokumentów. Dokumenty księgowe należą do firmy, a umowa powinna mówić, w jakim terminie biuro je wyda, w jakiej formie (segregatory, pliki, eksport ksiąg z programu) i czy za przygotowanie archiwum pobiera opłatę. Sprawdź też, kto składa deklaracje za ostatni miesiąc obsługi i kto robi rozliczenie roczne, jeśli rozstajecie się w trakcie roku. Cały proces przejścia do nowego biura opisujemy krok po kroku w tekście o zmianie biura rachunkowego.
Ile kosztuje obsługa według umowy z biurem rachunkowym
Umowa zwykle odsyła do miesięcznego ryczałtu. Orientacyjne widełki, od których startuje rozmowa o umowie:
| Firma | Orientacyjnie, PLN netto miesięcznie |
|---|---|
| JDG na ryczałcie bez VAT, do 20 dokumentów | 150 do 250 |
| JDG z VAT na skali albo liniowym, do 30 dokumentów | 250 do 450 |
| Spółka z o.o. na pełnej księdze, 51 do 200 dokumentów | 1 300 do 2 200 |
| Kadry, osoba na umowie o pracę | 50 do 90 |
Przykład: spółka z o.o. ze 120 dokumentami i 4 pracownikami. Księgi 1 300 do 2 000, kadry 200 do 360, razem 1 500 do 2 360 zł netto miesięcznie. Sprawozdanie finansowe za rok to w wielu umowach osobna pozycja, zwykle równa jednemu miesięcznemu abonamentowi. Jeśli nie wiesz, czy brać biuro, czy zatrudnić księgową, porównanie kosztów znajdziesz w tekście biuro rachunkowe czy księgowa na etacie.
Co powinna zawierać umowa z biurem rachunkowym?
Zakres usług w cenie, definicję dokumentu i limit, cennik czynności dodatkowych, terminy po obu stronach, zasady odpowiedzialności biura i jej limit, dane polisy OC, umowę powierzenia danych zgodną z RODO, zasady dostępu do KSeF, waloryzację ceny, okres wypowiedzenia i sposób wydania dokumentów po rozwiązaniu umowy.
Czy biuro rachunkowe odpowiada za błędy w podatkach?
Wobec urzędu skarbowego za podatek odpowiada firma. Biuro odpowiada wobec firmy na podstawie umowy, czyli oddaje szkodę, na przykład odsetki i koszty korekt, jeśli błąd był z jego winy. Ile odda, zależy od limitu w umowie i od polisy OC, dlatego oba zapisy sprawdź przed podpisaniem.
Jaki okres wypowiedzenia umowy z biurem rachunkowym jest typowy?
Zwykle od jednego do trzech miesięcy, liczony od końca miesiąca, w którym złożysz wypowiedzenie. Lepszy dla firmy jest miesiąc z możliwością wypowiedzenia mailem. Ustal też, kto rozlicza ostatni miesiąc i rok, jeśli rozstaniecie się w trakcie roku podatkowego.
Czy umowa z biurem rachunkowym musi zawierać umowę powierzenia RODO?
Tak, jeśli biuro przetwarza dane osobowe, a przetwarza je prawie zawsze: listy płac, umowy zleceniobiorców, dane kontrahentów. Umowa powierzenia musi spełniać wymogi art. 28 RODO. Może być osobnym dokumentem albo załącznikiem do umowy głównej, ważne, żeby była podpisana przed przekazaniem danych.
Jakie ubezpieczenie OC powinno mieć biuro rachunkowe?
Biuro prowadzące usługowo księgi rachunkowe musi mieć obowiązkowe OC z sumą gwarancyjną co najmniej równowartości 10 000 euro na jedno zdarzenie. Dla firmy z większymi obrotami to mało, więc zapytaj o faktyczną sumę polisy i o to, czy obejmuje też kadry i płace.